Dizanteri Nedir?
Dizanteri, ishalle birlikte görülen bulaşıcı ve salgın bir kalın bağırsak hastalığıdır. Yaşlılarda, küçük çocuklarda ve bebeklerde dizanteri çok daha tehlikelidir ve ölümlerle dahi sonuçlanabilir.
Belirtileri Nedir?
- Başlıca belirti sık ve kanlı ishaldir.
- İştahsızlık, şiddetli karın ağrısı ve ateş de görülebilir.
- Kimi durumlarda ishale bulantı ve kusma da eşlik edebilir.
Nasıl Bulaşır?
Dizanteri, direkt temas ile veya su, besin maddeleri ile dolaylı yoldan bulaşır. Direkt bulaşmada, hastanın ellediği kapı tokmakları, çatal, kaşık, bardak, havlu ve tuvalet musluklarından alınan mikroplar söz konusudur.
Dizanteriyi hafif geçirenler, yatmaya ihtiyaç duymadan ayakta gezenler, hastalığı kolayca yayarlar. Bir insanda hafif hastalık yapan dizanteri mikrobu, diğer bir insanda ağır bir hastalık tablosuna yol açabilir.
Dizanterinin başlıca nedenleri kirli su ve iyi yıkanmamış yiyeceklerdir. Bu nedenle su, el ve gıda temizliğine özen göstermek gerekir. Kirli su ve besinler yoluyla bulaşır. Okul, otel, yurt gibi kalabalık ortamlar hastalığın bulaşması için uygun ortamlardır.
İki Çeşit Dizanteri Vardır:
- Amipli Dizanteri: Vücuda mikrop girmesinden 10-21 gün sonra hastalık belirtileri ortaya çıkar. Hastada kanlı ishal, ateş, karın krampları, kilo kaybı ve halsizlik görülür.
- Basilli Dizanteri: Mikrobun vücuda girmesinden 2-7 gün sonra belirtileri ortaya çıkar. Hastalığın salgın halini almasında karasinekler başrolü oynar. Hastada; kanlı ve balgam kıvamında ishal, karın ağrısı, halsizlik ve ateş görülür.
Yapılması Gerekenler
Yapılacak ilk iş; hastayı diğer insanlardan ayırarak hastalığın yayılmasını engellemektir.
Korunma
- En önemli husus, hastaları tedavi etmek, portörlük (taşıyıcılık) ile bulaşmasına engel olmaktır.
- Kuyu suları ve su depoları içerisindeki sular klorlanmalı, sebze ve meyveler ve özellikle toprak bulaşmış olanları daha dikkatli yıkanmalı ve dezenfekte edilmelidir.
Not: Yapılması gerekenler yukarıda bahsedilenlerden daha fazla olabilir. Hatırlatma içerisinde önemli olanlar bahsedilmiş olup, risklerin durumuna göre önem sırası değişkenlik gösterebilmektedir.